Xây dựng Không phép, Sai phép 2026: Mức phạt mới nhất và Rủ ro

Trong bối cảnh quy hoạch đô thị tại Bình Dương và TP.HCM ngày càng siết chặt vào năm 2026, việc xây dựng không phép hoặc sai phép không chỉ dừng lại ở mức phạt hành chính. Rủi ro lớn nhất mà chủ đầu tư phải đối mặt là bị cưỡng chế tháo dỡ phần công trình hàng tỷ đồng và "đóng băng" tài sản vì không thể hoàn công.

Dưới đây, đội ngũ pháp lý của Xây dựng Phú Thành sẽ phân tích chi tiết các mức phạt và hướng xử lý đúng luật để bảo vệ tài sản của bạn.

 

1. Phân biệt rõ: Thế nào là Xây dựng không phép và Xây dựng sai phép?

Xây dựng không phép là hành vi khởi công xây dựng công trình mà không có Giấy phép xây dựng của cơ quan có thẩm quyền (trừ các trường hợp được miễn). Trong khi đó, xây dựng sai phép là đã có giấy phép nhưng thi công không đúng với nội dung được cấp (sai mật độ, sai số tầng, lấn chỉ giới...).

Việc phân biệt rõ hai hành vi này rất quan trọng vì mức phạt và biện pháp khắc phục hậu quả sẽ khác nhau. Tại khu vực đô thị như Dĩ An hay Thuận An, đa số các công trình nhà phố đều bắt buộc phải có giấy phép trước khi khởi công.

Bảng 1: So sánh Xây dựng không phép và Xây dựng sai phép

 

2. Cập nhật mức phạt hành chính mới nhất năm 2026

Mức phạt tiền đối với hành vi vi phạm trật tự xây dựng năm 2025 - 2026 tiếp tục áp dụng theo Nghị định 16/2022/NĐ-CP. Số tiền phạt phụ thuộc vào loại công trình và vị trí (nông thôn hay đô thị).

Đối với nhà ở riêng lẻ, mức phạt hiện nay đã tăng cao để răn đe. Chủ nhà cần lưu ý rằng đây chỉ là số tiền nộp phạt vào kho bạc nhà nước, chưa bao gồm chi phí tháo dỡ hay khắc phục hậu quả.

Bảng 2: Mức phạt hành chính tham khảo (Đơn vị: VNĐ)

Lưu ý: Mức phạt cụ thể sẽ do cơ quan chức năng (Thanh tra xây dựng hoặc UBND Phường/Quận) quyết định dựa trên biên bản hiện trường.

3. Rủi ro pháp lý cao nhất: Biện pháp khắc phục hậu quả (Tháo dỡ)

Nộp phạt xong không có nghĩa là công trình được phép tồn tại. Rủi ro khủng khiếp nhất của xây dựng sai phép, không phép là biện pháp "Buộc tháo dỡ công trình, phần công trình vi phạm".

Theo quy định, nếu phần xây dựng sai phạm lấn chiếm chỉ giới đường đỏ, lấn khoảng lùi bắt buộc, hoặc ảnh hưởng đến kết cấu chịu lực chung, cơ quan chức năng sẽ ra quyết định cưỡng chế tháo dỡ. Khi đó, chủ nhà "tiền mất tật mang": vừa mất tiền xây, vừa mất tiền phạt, lại tốn thêm chi phí thuê nhân công đập bỏ.

Tại Bình Dương, các trường hợp xây lấn ban công ra vỉa hè hoặc xây trùm lên hố ga thoát nước công cộng đều bị xử lý rất nghiêm khắc, buộc cắt bỏ phần bê tông vi phạm ngay lập tức.

4. Hệ lụy về tài sản: Không thể Hoàn công và Cập nhật Sổ hồng

Nhà xây dựng không phép hoặc sai phép sẽ không thể thực hiện thủ tục hoàn công (đổi sổ hồng để cập nhật tài sản nhà lên đất). Điều này làm giảm nghiêm trọng giá trị thực tế của bất động sản.

Khi không có hoàn công:

• Ngôi nhà trên đất không được pháp luật công nhận là tài sản hợp pháp.
• Không thể thế chấp ngân hàng với giá trị cao (Ngân hàng chỉ định giá đất, không định giá nhà).
• Khi bán nhà, người mua thường ép giá rất sâu hoặc e ngại giao dịch vì sợ rủi ro pháp lý sau này.
• Nếu nằm trong diện quy hoạch giải tỏa, mức đền bù sẽ thấp hơn rất nhiều so với nhà có giấy tờ đầy đủ.

5. Quy trình xử lý khi bị lập biên bản vi phạm trật tự xây dựng

Khi bị cơ quan chức năng lập biên bản, chủ nhà cần bình tĩnh và tuân thủ đúng quy trình pháp luật để giảm thiểu thiệt hại. Tuyệt đối không được lén lút thi công tiếp (sẽ bị coi là tình tiết tăng nặng).

Các bước xử lý bắt buộc:

1. Dừng thi công ngay lập tức: Tuân thủ yêu cầu dừng thi công trong biên bản.
2. Nộp phạt hành chính: Chấp hành nộp phạt tại kho bạc đúng thời hạn.
3. Xin điều chỉnh giấy phép (Hợp thức hóa): Trong thời hạn (thường là 30 ngày hoặc 60 ngày tùy trường hợp), chủ đầu tư phải làm thủ tục xin cấp giấy phép xây dựng hoặc điều chỉnh giấy phép xây dựng.
4. Xuất trình giấy phép mới: Nộp giấy phép mới cho người có thẩm quyền ra quyết định xử phạt.
5. Tháo dỡ phần không được cấp phép: Nếu sau thời hạn mà không xin được phép, hoặc giấy phép mới không bao trùm được phần đã xây sai, chủ nhà buộc phải tháo dỡ phần vi phạm còn lại mới được tiếp tục thi công.

6. Giải pháp thi công đúng luật & Hỗ trợ pháp lý từ Xây dựng Phú Thành

Để tránh rơi vào tình cảnh "tiến thoái lưỡng nan" kể trên, giải pháp tốt nhất là thực hiện đúng quy trình pháp lý ngay từ đầu. Tại Xây dựng Phú Thành, chúng tôi không chỉ là nhà thầu thi công mà còn là đơn vị tư vấn pháp lý chuyên sâu.

Khi chọn dịch vụ Xây nhà trọn gói của Phú Thành tại Bình Dương, quý khách hàng được đảm bảo:

• Miễn phí xin phép xây dựng: Đội ngũ Phú Thành trực tiếp đo vẽ, nộp hồ sơ và làm việc với cơ quan chức năng.
• Thi công chuẩn bản vẽ: Cam kết thi công đúng 100% so với giấy phép, đảm bảo không sai phạm một cm nào về lộ giới hay độ vươn ban công.
• Hỗ trợ hoàn công: Tư vấn và chuẩn bị hồ sơ hoàn công sau khi xây xong, giúp chủ nhà cầm chắc sổ hồng trong tay.
• Minh bạch vật tư: Sử dụng vật liệu chính hãng (Thép Việt Nhật/Hòa Phát, Xi măng Hà Tiên, Ống nhựa Bình Minh...) đúng như cam kết hợp đồng.

Với trụ sở và nhà xưởng ngay tại Dĩ An, Phú Thành luôn sát sao với các quy định địa phương, giúp bạn an tâm tuyệt đối.

Đừng để rủi ro pháp lý phá hỏng ngôi nhà mơ ước của bạn.

Liên hệ ngay với Mr. Trung để được tư vấn miễn phí về thủ tục xin phép và báo giá xây dựng 2026.

Hotline/Zalo: 0933.99.68.77
          Địa chỉ: Số 467/1A đường Ống Nước Thô, Kp. Tân An, P. Tân Đông Hiệp, Dĩ An, Bình Dương.